Базардың дүкендерден ерекшелігі саудаласуға болады. Тәжірибелі үй ханшайымдары сауда нүктелеріне тұрақты барып, бағаларды қадағалап отырады. Олардың пікірінше, балғын ет, сүт, жеміс-жидектерді базардан, тексерілген сатушылардан, ал жарма, қант, шай және басқа негізгі азық-түлік өнімдерін шағын көтерме сауда нүктесінен сатып алған тиімді.
Маусым кезеңінде жемісті базардағы өндірушіден тікелей сатып алған дұрыс. Басқа уақытта базарларда негізінен дүкендегідей жеміс-жидектер сатылады. Тауарлардың сөреге жетуін қадағалау қиын. Әкелінген жидектер парафинмен және бояғыштармен өңделген, құрамында нитрат және радиация болуы мүмкін, ол улануға немесе аллергияға әкеп соғады.
Көп адамдар базарда жекеменшік иелерінен сатып алған қауіпсіз деп есептейді, барлық фермерлер экологиялық жеміс-жидектер мен көкөніс сатпайды. Өз бақшаңыздың болуы жердің зиянды химикаттармен өңделмейтінін білдірмейді. Топырақта өскен өнімнің жылыжайдағы өнімнен, әрине, артықшылығы көзге көрініп тұрады, жылыжай жасанды жарық, жылыту және т.б. бірақ саяжай-бақша өнімдері де қауіпті болуы мүмкін, егер маңында трасса немесе химиялық зауыт болса, уланған, жүріп өткен машиналардың токсиндері мен газдарын өзіне сіңіріп алады. Базардағы өнім қандай жағдайда сатылатынын ескерген жөн. Кез келген базарда өзінің санитарлық және ветеринарлық бақылау қызметі бар, ол барлық өнімді талдауға сынауы тиіс.
Егер базарда сатып алу ресми құжатсыз жүзеге асырылса, тауарды қайтару егер сатып алушы базардың нақты сатушысынан сатып алғанын дәлелдесе, мүмкін болады. Сондықтан, базарға таныстарыңызды ертіп барыңыз, кейін сауда жасағанда тауарларды немесе азық-түлік сатып алған кезде тауарды айырбастауды немесе ақшаны қайтаруды талап ету үшін керек болады.
Чек болмаған жағдайда тауарды сатып алу фактісін куәлердің айғақтарынан басқа фотосуретпен немесе бейнежазбамен растауға болады («Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 18-бабы). Енді күзетшінің сатып алушыға тауарды, бағаларды ұялы телефонға немесе басқа құрылғыға еркін түсіріп алуға тыйым салуға құқығы жоқ. Егер мәміле куәлердің қатысуымен жасалса немесе фото немесе бейнеқұжаттар болса, кез келген сот «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес тұтынушының жағында болады, іс қаралып қана қоймай, қанағаттандырылатын болады.
Өз құқықтарыңызды қорғап, сауатты тұтынушы болыңыз!
ҚР Сауда және интеграция министрлігінің Қызылорда облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқықтарын қорғау департаменті, Қызылорда облысы, Қызылорда қ., И.Журба көшесі №12 ғимарат, 3-қабат, жедел желі телефоны: 8(7242)71-15-30. Инстаграмм: dzppkyzylorda Фейсбук: ДзппКызылорда
НА РЫНОК ЗА ПОКУПКАМИ
В отличие от магазинов, на рынках уместен торг. Опытные домохозяйки постоянно ходят по торговым точкам и периодически отслеживают цены. По их мнению, покупать свежее мясо, молоко, овощи и фрукты лучше на рынке, у проверенных продавцов, а крупы, сахар, чай, другие основные продукты выгодно покупать в мелкой оптовой точке.
B сезон стоит покупать овощи с рынка, напрямую от производителя. В другoe время на рынках в основном продают те же овощи и фрукты, что и в магазинах. Проследить путь товаров к прилавкам трудно. Привозные фрукты могут быть обработаны парафином и красителями, содержать нитраты и радиацию, чем способны вызвать пищевое отравление или аллергию.
Многие считают, что безопасно покупать на рынке у частников, но не все фермеры продают экологичные овощи, фрукты и зелень. Наличие собственного огорода не означает, что земля не удобряется вредными химикатами, пусть и не так, как в промышленных масштабах. Преимущество грунтовой продукции перед тепличной, конечно, налицо, ведь в теплицах искусственное освещение, обогрев и т.п. Но дачно-огородная продукция тоже может быть опасна, если растет возле трассы и химзавода: тогда она содержит повышенное количество ядов, впитывает в себя токсины и выхлопные газы от проезжающих машин. Стоит учесть и то, в каких условиях продукцию продают на рынке. На любом рынке есть своя служба санитарного и ветеринарного контроля, которая должна брать пробу всей продукции на анализ.
Если приобретение на рынке состоялось без выдачи официальных документов, возврат товара возможен, только если покупателю удастся доказать сам факт покупки у конкретного продавца рынка. Поэтому, отправляясь на рынок, захватите знакомых, чтобы потом, если поход за товарами или продуктами омрачится неудачей, потребовать обмена товара или возврата денег.
Факт покупки товара в случае отсутствия чека (помимо свидетельских показаний) можно подтвердить фотографиями и видеозаписью (ст. 18 Закона РК «O защите прав потребителей»). Охрана теперь не имеет право запрещать покупателю свободно снимать цены, товар на свой мобильный телефон или другое устройство. Если сделка проходила при свидетелях или имеются фото или видео документы, то любой суд будет на стороне потребителя согласно Закона РК «O защите прав потребителей»: дело будет не только рассмотрено, но и удовлетворено.
Департамент торговли и защиты прав потребителей по Кызылординской области Министерства торговли и интеграции РК, Кызылординская область, г. Кызылорда, улица И.Журбы, здание №12, 3 этаж, телефон горячей линии 71-15-30. Инстаграмм: dzppkyzylorda, Фейсбук: ДзппКызылорда